Wet- en regelgeving
Vanuit juridisch oogpunt zijn er een aantal zaken waar nabestaanden rekening mee moeten houden als hun dierbare overlijdt. Een aantal zijn hieronder op een rijtje gezet.
- Verklaring van overlijden nodig (afgegeven door arts) en CBS (B) formulier, voor aangifte bij de Burgerlijke Stand. Hiermee wordt de Akte van overlijden opgemaakt, dit mag door de directe nabestaanden zelf worden gedaan. Van de gemeente ontvangt men dan een Verlof tot begraven of cremeren. Dit is wettelijk nodig om de overledene te kunnen laten begraven of cremeren. Indien de nabestaanden zelf geen aangifte willen doen, de papieren in het ziekenhuis achterlaten voor de (plaatselijke) uitvaartondernemer.
- Op deze site van de overheid staat informatie van een aantal organisaties waarmee u te maken krijgt vanwege het overlijden van uw dierbare: http://overlijden.overheid.nl/Overlijden/webapp?reset-current-instrument=true&reset-current-concept=true
- Kijk goed naar de statuten of leveringsvoorwaarden bij een lidmaatschap van een Uitvaartvereniging (zoals ‘De Laatste Eer’, ‘Memento Mori’ ‘Draagt elkanders lasten). Vaak heeft men een lidmaatschap voor een basispakket en zijn NIET alle kosten gedekt. Als men gebruik wil maken van een andere uitvaartverzorger zal men geen geld gaan uitkeren omdat het pakket meestal op basis van ‘diensten’ is. Men kan dan vragen om bijv. het rouwvervoer, de dragers, advertentie en kaarten te laten verzorgen uit het basispakket en de ceremonie/dienst laten doen door de ‘eigen’ gekozen uitvaartverzorger. (Natuurlijk moet men deze uitvaartverzorger dan wel zelf betalen.) Zo wordt toch gebruik gemaakt van het pakket waarvoor jaren is betaald, maar krijgt de uitvaart wel de gewenste uitvaartverzorger voor de persoonlijke inbreng.
- Kijk goed naar de polisvoorwaarden van de Uitvaartverzekering, wat voor soort verzekering is het en wat is wel/niet gedekt: bij de meeste verzekeringsmaatschappijen is een kind, indien het binnen 2 of 6 maanden na geboorte overlijdt automatisch meeverzekerd, bij enkelen helaas niet. Doodgeboren kinderen zijn soms helaas niet verzekerd, meestal niet bij een zwangerschapsduur van < 24 weken.
- Indien men wel is verzekerd, dan bij voorkeur eerst de verzekeringsmaatschappij bellen. Zij kunnen een uitvaartverzorger sturen of men kan in overleg zelf eentje kiezen. Als een andere uitvaartverzorger is geregeld buiten de verzekeraar om kunnen de kosten hoger uitvallen.
- Er zijn twee soorten verzekering: Natura of Kapitaal’/Sommen/koopsompolis. Bij een Naturaverzekering kunnen er soms achteraf nog zaken verrekend worden, zij gaan meestal uit van een ‘basispakket’, kijk dus goed wat daar wel/niet onder valt. Bijv. bij een groter aantal kaarten, een grote advertentie, een speciale ontworpen grafsteen en/of plaat en andere speciale wensen, kan het zijn dat er bijbetaald moet worden. Maar door de nabestaanden nog te betalen advertentie en bloemen kunnen soms later ook (gedeeltelijk) verrekend worden met bedankkaarten of een herdenkingsplaatje. Hiervoor moeten de nabestaanden dan alsnog de rekeningen naar de verzekeringsmaatschappij toesturen. Bij een ‘kapitaal/ sommen’/ ‘koopsompolis’ of deposito komt geld beschikbaar na het overlijden van de verzekerde en mag alleen voor de uitvaart worden gebruikt.
- Wensen en diensten kunnen rond of na het tijdstip van overlijden worden ingevuld, en helemaal up-to-date zijn. Er zit een aantrekkelijk fiscaal aspect aan een kapitaalverzekering. In box III (rendementsheffing op eigen vermogen) geldt een extra vrijstelling voor het verzekerde kapitaal, die elk jaar wordt geïndexeerd. Bron: http://www.uitvaart.nl/index.php?s_page_id=398 (Let op: Een overlijdensrisicoverzekering is een inkomensverzekering, u betaalt er niet de uitvaart mee.)
- Contract uitvaartverzorger: vraag altijd een prijsopgave en vraag aan verzekeringsmaatschappij wat hiervan wel/niet wordt gedekt. Het gebeurt regelmatig dat men na afloop een geschil krijgt over de kosten (meestal met verzekeringsmaatschappij). Na ondertekening is in geval van ontevredenheid het nog mogelijk het contract te ontbinden, dan moeten wel de gemaakte onkosten vergoed worden. De uitvaartverzorger heeft dan al wel diensten verricht. Zie voor een richtlijn van de prijzen: http://www.uitvaart.nl/index.php?s_page_id=41
- De persoon die het opdrachtformulier van de uitvaartverzorger invult onder ‘contactpersoon en correspondentieadres’, is de opdrachtgever en moet ook betalen indien de verzekering of erfenis niet alles dekt. Ook als er sprake is van meerdere erfgenamen, de uitvaartverzorger hoeft niet persoonlijk elk ‘deel’ te gaan innen bij de verschillende nabestaanden, zie ook: Zie ook: www.uitvaart.nl/advies_juridisch_1_8762.html
- Keurmerk Uitvaartverzorging (bron: uitvaart.nl)
Sinds april 2007 is er een zogenaamd Keurmerk Uitvaartverzorging. Aanleiding voor de ontwikkeling van dit keurmerk vormden enkele incidenten met slechte dienstverlening die de branche in 2004 negatief in de landelijke pers brachten. Uitvaartondernemers met een keurmerk voldoen aan 5 keurmerknormen:
- Heldere afspraken vooraf over uitvoering en kostenbegroting
- Organisatie primair proces
- Professionalisering medewerkers
- Klachtenafhandeling
- Klanttevredenheidsonderzoek
- Voor meer informatie over het Keurmerk Uitvaartverzorging, zie http://www.uitvaartkeurmerk.nl/.
- Indien men kan aantonen niet vermogend te zijn (in de periode van het overlijden), kan de sociale dienst bijspringen in de kosten van de uitvaart (bijzondere bijstand), dit dient meestal later terug betaald te worden door bijv. de kinderen.
- Wet op lijkbezorging. Het is nu niet meer verplicht om in een kist begraven of gecremeerd te worden, mits de persoon maar volledig toegedekt kan worden. Bij een crematie is wel een onderplank nodig. (Elke overledene krijgt een vuurvast steentje met een registratienummer voor het cremeren, dit steentje gaat ook mee de asbus in ter identificatie, dit hoeft wettelijk niet meer). Meer informatie over de nieuwe Wet op de Lijkbezorging is te vinden op: http://www.uitvaart.nl
- Na een zwangerschap van >24 weken of van een onbekende duur, maar dan met een gewicht van >500 gr., is wettelijk begraven/cremeren verplicht.
- Het begraven/ cremeren moet minimaal na 36u, maximaal na 6 dagen na het overlijden gebeuren. Of na toestemming burgemeester is er soms 1-2 dagen uitstel mogelijk.
- Kist en de bekleding, wade of hoes moet voldoen aan een aantal milieu eisen. Deze eisen zijn o.a. te vinden op Internet, zoek op www.uitvaart.nl naar: Lijkomhulselbesluit 1994.
- Sinds 1998 is het wettelijk toegestaan om zelf as te verstrooien. Niet overal in Nederland, zie de gemeentelijke verordening. De meeste gemeenten voeren een heel liberaal beleid: het mag (bijna) overal. Alleen niet midden op een verharde weg, op een mestvaalt of een kinderspeelplaats, dus niet op plaatsen waar de as niet op natuurlijk wijze de grond in kan dringen of op `onwaardige plaatsen` of daar waar anderen er onbedoeld mee in contact kunnen komen. Ook moet er toestemming zijn van de eigenaar van de grond. Bron o.a. : Mr. W.G.H.M. van der Putten en Uitvaart.nl
- Uitvaartkosten zijn niet meer aftrekbaar van de belasting. Vraag de belastingdienst naar de actuele mogelijkheden. www.belastingdienst.nl
- Bij een overlijden in het buitenland kunt u meer informatie vinden op de site: http://www.minbuza.nl/nl/Producten_en_Diensten/Calamiteiten/Overlijden